"საქართველო და მსოფლიო" - საზოგადოებრივ-პოლიტიკური გაზეთი

Georgia & World 

არნო ხიდირბეგიშვილი: ორიოდე სიტყვა არშემდგარ სახელმწიფოზე, ფისკალებსა და

ქართულ მენტალიტეტზე

14. 01. 2010

 image

 

 

 

- ოჰ, მეფეო, - შეახსენა მსახურმა ჩურჩულით და ქოქოსის ზარდახშებში შენახული ციცინათელები ლამპრებში ჩაყარა, - რეჟიმის ეკონომიას ხომ თავად გვაჩვევთ?!
-
მაგრამ არა რეჟიმის ინტერესების ხარჯზე, - ხმადაბლა მიუგო მეფემ...
(
ფაზილ ისკანდერი, “ბოცვერები და  მახრჩობელები”)

ძვირფასო მკითხველო! გავლენიანმა ამერიკულმა ჟურნალმა “Foreign Policy”-მა და საერთაშორისო ორგანიზაციამ “ამერიკული ფონდი მშვიდობისათვის” 2009 წლის 27 ნოემბერს გამოაქვეყნეს რეიტინგი - არშემდგარ სახელმწიფოთა ნუსხა. მოცემულ ჩამონათვალში წამყვანი ადგილები უკავია იმ ქვეყნებს, რომელთა ხელმძღვანელობა ვერ აკონტროლებს ტერიტორიულ მთლიანობას, დემოგრაფიულ, პოლიტიკურ და ეკონომიკურ სიტუაციას, თანაც ანალიზი 12 სხვადასხვა კრიტერიუმის მიხედვით კეთდება:
1. დემოგრაფიული ვარდნა;
2.
ლტოლვილთა მასობრივი მიგრაცია;
3.
უკმაყოფილო ჯგუფების რაოდენობა;
4.
ხალხის პერმანენტული მიგრაცია;
5.
არათანაბარი ეკონომიკური განვითარება;
6.
ეკონომიკური მდგომარეობის მკვეთრი გაუარესება;
7.
უკანონობა და კრიმინალიზაცია;
8.
საზოგადოებრივი მომსახურების ხარისხის გაუარესება;
9.
ადამიანის უფლებათა დარღვევა;
10. “
სახელმწიფოში სახელმწიფოს წარმოქმნის” საფრთხე;
11.
ჯგუფური, ანუ კლანური ელიტის გაძლიერება;
12.
ქვეყნის მართვაში სხვა სახელმწიფოთა, ანუ შიდა მოთამაშეთა ჩართვა.

 
http://geworld.net/pictures/nogaideli_2.jpg 2009 წლის რეიტინგში 177 ქვეყანა მოხვდა. შარშანდელივით ყველაზე არშემდგარ სახელმწიფოდ სომალია მიჩნეული - მას ხსენებულ ჩამონათვალში პირველი ადგილი უჭირავს; 31- ადგილზეა უზბეკეთი, საქართველოს 34- ადგილი უკავია, 37- - ტაჯიკეთს, 56- - აზერბაიჯანს, 72- - რუსეთს, 109- - სომხეთს (საგულისხმოა, რომ 2008 წელს საქართველო 54- ადგილზე იყო, თუმცა ერთი წლის განმავლობაში, როგორც ხედავთ, მისი პოზიციები ერთბაშად 20 პუნქტით დაეცა. კენედის ცენტრის ექსპერტები ამას 2008 წლის აგვისტოს ომით ხსნიან).
 
ამ საახალწლო დღეებში ძნელია იმის დაჯერება, რომ პოსტსაბჭოური ქვეყნებიდან, უზბეკეთის შემდეგ, ჩვენ ყველაზე არშემდგარი სახელმწიფო ვართ: შოუს, ფეიერვერკების, საესტრადო კონცერტებისა და თეატრალურ წარმოდგენათა კასკადები, მსოფლიოში სახელგანთქმული იტალიელი და ქართველი ოპერის ვარსკვლავები, მასხარები და ლაპლანდიელი თოვლის ბაბუების მთელი არმია - ეს არნახული მასშტაბის საახალწლო ზღაპარი არავითარ ეჭვს არ ტოვებდა, რომ საქართველო ზეაყვავებული ქვეყანაა, რომელსაც მსოფლიოში საუკეთესო ხელისუფლება ჰყავს და რომელსაც ბრწყინვალე (ჩვენი ქალაქების გაბრდღვიალებული ცენტრალური პროსპექტებივით) მომავალი ელოდება!
 
ზოგიერთებმა, ვინც ჩემს სიტყვებში ირონია შენიშნა, შესაძლოა, გულმოსულმა იკითხოს: “რა არის ამაში ცუდი?! რატომ არ უნდა მოგეწონოს ეს სილამაზე?! განა ჩვენს მრავალჭირნახულ ხალხს მხიარულების უფლება არ აქვს?!”
 
რა თქმა უნდა, აქვს! მეც მომეწონა გალამაზებული თბილისი, შესაძლოა, ყველაფერი არა, მაგრამ გემოვნებაზე ხომ არ დაობენ.... როგორც იმაზე, რომ ახალ წელს უპრიანია, არა ქუჩაში, არამედ, ტრადიციულად, სახლებში, ოჯახურ წრეში - მშობლებთან და შვილებთან ერთად შევხვდეთ. ანდა იმაზე, რომ უცხოელების მიბაძვით, სახელგანთქმული ადამიანების საპატივცემულოდ, ვარსკვლავებით მოიკირწყლოს ტროტუარები და მათზე, როგორც საფლავის ქვებზე, წაეწეროს ცნობილი სახელები, ხოლო გამვლელებმა ფეხით გათელონ: ვარსკვლავების ადგილი ცაშია, რა უნდა ვარსკვლავებს მიწაში?!
 
რასაკვირველია, შეგვიძლია ვიდაოთ საახალწლო დღესასწაულებსა და ერთჯერად ზიზილ-პიპილოებზე გახარჯული თანხების მიზანშეწონილობაზე: ამ არცთუ მცირე საბიუჯეტო სახსრებს გაცილებით სასარგებლო მიზნებისთვის გამოვიყენებდი. მაგალითად, ფულს დავურიგებდი პენსიონერებს, უმუშევრებს, ლტოლვილებს, ობლებს, რათა ახალ წელს მაინც ღირსებოდათ “გუდვილში” ან “პოპულიში” შესვლა და იმ ნუგბარის გასინჯვა, რომლითაც ყოველდღიურად იკვებებიან მათი (შედარებით მცირერიცხოვანი, მაგრამ უზრუნველყოფილი) თანამოქალაქეები. როგორ წერდა ისკანდერი? - “სუფრასთან დაშვებულნი და სუფრასთან დაშვების მოსურნენი”...
 
თუმცა ფინანსებში დახელოვნებული არ გახლავარ, ფისკალიებში ყველაზე უკეთ ერკვევა შევარდნაძე-ჟვანია-სააკაშვილის, ანუ “მოქალაქეთა კავშირის”, “გაერთიანებული დემოკრატების”, “ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის” ყოფილი მთავარი მოლარე ზურაბ ნოღაიდელი: ფინანსთა ექსმინისტრმა და ექსპრემიერმა კარგად უნდა იცოდეს ამგვარ პიარ-აქციათა ფასი!
 
ზემოჩამოთვლილ პარტიათა ინტერესებში გადასახადის გადამხდელთა თანხების (ანუ ჩემი და თქვენი ფულის) განკარგვისას, სავარაუდოდ, ზურაბი საკუთარ თავზეც ზრუნავდა, ამიტომ დღეს ინდოელ რაჯასავით მდიდარია, მიუხედავად იმისა, რომ ნოღაიდელი დელიდან კი არა, ქობულეთიდან გახლავთ, თუმცა ინდოელს კი წააგავს...
 
საინტერესოა, რატომაა, რომ სააკაშვილი, რომელსაც გისოსებს მიღმა ღვიძლი ბიძის გამომწყვდევაც კი შეუძლია, თვალს ხუჭავს ახალგამოჩეკილი “ოპოზიციონერის” ოინებზე, რომელიც საჯაროდ ასხამს თავსლაფს და ხელების მოჭრითაც კი ემუქრება?! რატომაა, რომ საქართველოს პრეზიდენტმა, რომელიც პოლიტიკური ოპონენტებისადმი ტოლერანტობით სულაც არ გამოირჩევა, არც კი უსაყვედურა ნოღაიდელს, როდესაც მან მოსკოვში - კარასინთან, პრიმაკოვთან, პუტინთან და სხვა ამხანაგებთან (სააკაშვილს გულზე მაინც და მაინც რომ არ ეხატება) სტუმრობას მოუხშირა?! ჩვენთან ხომ გაცილებით ნაკლები “დანაშაულის” გამო ბევრი კრემლის აგენტებად მონათლეს და “სამარცხვინო ბოძზეც” გააკრეს?!
  ნუთუ ზურაბ ნოღაიდელი უწინდებურად სააკაშვილის ერთგულია და მას დღესაც საგანგებოდ სჭირდება?! თავად განსაჯეთ: ნოღაიდელმა იცის სიმართლე მისთვის “ცხოვრების საგზურის” მიმცემი სეხნიისა და მეგობრის - ზურაბ ჟვანიას დაღუპვის შესახებ, მაგრამ დღემდე კრინტი არ დაუძრავს, ხოლო დღეს თბილისსა და მოსკოვს შორის ვითომდა “ხიდის” გადებისას, სავარაუდოდ, ის საქართველოს პრეზიდენტის საიდუმლო თანხმობით მოქმედებს და კრემლს ხელისუფლების შეცვლის პროცედურას უთანხმებს: გარანტიებს ითხოვს სააკაშვილისთვის, მისი ვადამდელი გადადგომის შემთხვევაში და თავისთვისაც, რათა სააკაშვილის ჯერაც თბილი საპრეზიდენტო სავარძელი დაიკავოს (როგორც 2005 წლის თებერვალში დაიკავა იდუმალ გარემოებებში დაღუპული ჟვანიას სავარძელი). სხვათაშორის, პრემიერი რომ გახდა, ნოღაიდელი მაშინაც ხშირად მიფრინავდა შეხვედრებზე, მაგრამ არა მოსკოვში, არამედ “ლონდონის კლუბში”, თუ რა საქმეებს აგვარებდა იქ ჩვენი ფისკალი, სხვა, უფრო “მხიარული”, საუბრის თემაა...
 
მოსკოვს კი 2003 წლის ნოემბრის შემდეგ კვლავ გაუჩნდა შანსი - საქართველოს პრეზიდენტის სავარძელში კიდევ ერთხელ ჩასვას პოლიტიკოსი, რომელიც ორიოდე თვის შემდეგ უთუოდ პრო-ამერიკელი “აღმოჩნდება”...
 
მაგრამ მთავარი პრობლემა მოსკოვსა და ამერიკაში ან ნოღაიდელსა და თავად სააკაშვილში როდია: საქმე ეროვნულ ქართულ მენტალიტეტში, ყველა ჩვენგანშია, ვინც წლიდან წლამდე დაუფიქრებელ, ემოციურ არჩევანს აკეთებს!
პატრიოტული ეროვნული იდეისადმი ჩვენი სოლიდარობის, რეალისტური თანამედროვე პოლიტიკისა და საყოველთაო კონსოლიდაციის პირობებში ვერც ერთი ხელისუფლება თვითნებურად ვერაფერს გახდებოდა!
 
განვმარტავ: ნებისმიერი ტრადიციული ერი ფლობს ეროვნული მენტალობის განსაკუთრებულ ნიშან-თვისებებს - დადებითსაც და უარყოფითსაც. სსრკ-ში . . სტალინის მიერ აგებული ნაციონალური პოლიტიკის პირობებში, სადაც ყველა ერი თანასწორი იყო, აქცენტი შეგნებულად კეთდებოდა დადებით მხარეებზე, გამაერთიანებელ პოზიტივზე, ხოლო უარყოფითი ნეგატივი საგულდაგულოდ იჩქმალებოდა და მხოლოდ საგანგებოდ ამ თემაზე შექმნილ მრავალრიცხოვან ანეკდოტებში იმხილებოდა, რადგან ამაზე შორს წასვლა სახიფათო იყო - ეროვნული შუღლის გაღვივება, ნაციონალიზმისა და შოვინიზმის სხვადასხვაგვარი გამოვლინება მოძმე ხალხების ერთიან ოჯახში სისხლის სამართლის მძიმე დანაშაულებზე მკაცრად ისჯებოდა!

http://geworld.net/pictures/premierebi.jpg

  საბჭოთა კავშირის დანგრევის წინ აშშ-ისა და დასავლეთის შესაბამისმა ინსტიტუტებმა - სპეცსამსახურებმა დაწვრილებით შეისწავლეს ეს განსაკუთრებული ნაციონალური ნიშან-თვისებები და წინასწარი განზრახვით სწორედ უარყოფითის კულტივირება იწყეს: რადგან კრეატივი და კონვერგენცია კი არა, სეგრეგაცია და სეპარატიზმი იყო მათი მიზანი! საქართველოს მაგალითზე ვიტყვი: ბევრი ქართველისთვის დამახასიათებელი ამბიციურობა და პრეტენზიულობა მათ განსაკუთრებულობაზე, ყოყოჩობასა და პოზიორობაზე, მუდმივ შუღლსა და მეტოქეობაზე ჩინებისა და სიმდიდრისათვის, რასაც საბჭოთა ხანაში მსუბუქად აქილიკებდნენ სატირიკოსები ფელეტონებში ჟურნალ “Крокодил”-სა და “КВН”-ში, ჩვენი ახალი ოკეანისგაღმა “მეგობრების” მიერ კრიტიკულ ზღვრამდე იქნა დაყვანილი და თითქმის ეროვნულ ავადმყოფობად, ერთგვარ ზოგადქართულ პანდემიადაც იქცა, რამაც საშუალება მისცა მათ ქართველი საზოგადოება მტრულ ბანაკებად დაეყოთ და ქართული სახელმწიფო დაენაწევრებინათ, რათა ებატონათ!
 
დღეს ქართველები არა პრორუსებად და პროამერიკელებად, არა რეფორმატორებად და რეტროგარადებად ანდა “შევარდნაძისტებად” და “სააკაშვილისტებადარამედ ორ შემდეგ კატეგორიად იყოფა:
-
პირველს სურს, რომ საქართველო იყოს უკეთ;
-
მეორეს სურს, რომ საქართველოში თვითონ იყვნენ უკეთ.
 
სამწუხაროდ, საქართველოს ხელისუფლებაში უკვე ათეული წლებია, სტაბილურად პრევალირებს მეორე კატეგორია, რომელიც სახელმწიფო ინტერესებს საკუთარს უსადაგებს. სწორედ ამიტომ, შემდგარი სახელმწიფოებისაგან განსხვავებით, ჩვენ დღემდე არ გვაქვს დამოუკიდებელი სახელმწიფო პოლიტიკა, ქართული სახელმწიფო პოლიტიკა (როგორც საშინაო, ასევე საგარეო). არ შეიძლება ვილაპარაკოთ საქართველოს პოლიტიკაზე იმგვარადვე, როგორც, ვთქვათ, აშშ-ის, საფრანგეთის, ინგლისის, გერმანიის, რუსეთის, ჩინეთის ანდა ევროპისა და აზიის სხვა ქვეყნების პოლიტიკაზე: ჩვენ შეგვიძლია ვიმსჯელოთ მარტო ამა თუ იმ ქართველი მმართველის, მაგალითად, შევარდნაძისა და სააკაშვილის პოლიტიკაზე.
 
მაგრამ პოლიტიკა და, შესაბამისად, საქართველოს ხელისუფლების პირამიდის სათავეში მდგარი ინდივიდუუმის შეცდომები მსოფლიოში საქართველოს, ქართული სახელმწიფოს პოლიტიკად და შეცდომებად აღიქმება და შემდგომში მათზე პასუხისგება ამ ინდივიდუუმის ამომრჩეველ ქართველ ხალხს მოუწევს! ჟირინოვსკის ამასწინანდელი განცხადება, რომ სააკაშვილი  არაფერ შუაშია და დამნაშავე ქართველი ხალხია, რომელსაც, აგერ უკვე 200 წელია, რუსეთი სძულს, ამის თვალსაჩინო დასტურია.
 
ჩვენ, პოლიტიკური კერპთაყვანისმცემლობისკენ მიდრეკილი უბრალო მოქალაქეები, მუდმივად ვმერყეობთ პიროვნებათა შორის: გამსახურდიასგან - შევარდნაძისკენ, შევარდნაძისგან - სააკაშვილისკენ, რადგან ჩვენც, ჩვენი პოლიტიკოსების მსგავსად, შევეჩვიეთ პიროვნული, და არა სახელმწიფოებრივი, კატეგორიებით აზროვნებას: “საქართველო - შევარდნაძის გარეშე!” - გავკიოდით ჩვენ, როცა ცალფეხსაცმლიან შევარდნაძეს პარლამენტიდან ვაძევებდით; “საქართველო - სააკაშვილის გარეშე!” - როცა პრეზიდენტის დაუსრულებელ სასახლეს სტაფილოებს ვუშენდით და კურდღლებს ვუსევდით. რა სახელმწიფოა ეს, სადაც სახელმწიფოს მეთაურსა და შეიარაღებული ძალების უმაღლეს მთავარსარდალს ასე ექცევიან? სადაც განთიადისას ქუჩაში ყრიან ათობით გაზეთის რედაქციას?! სადაც სასტიკად უსწორდებიან საკუთარ მოქალაქეებს და არბევენ მშვიდობიან, ისედაც თითქმის დასრულებულ მიტინგს?! სადაც ასობით ათასი მიგრანტი და საიდანაც - ასობით ათასი ემიგრანტია?!
 
დღეს შევარდნაძე მშვიდად მიირთმევს მწვანე ჩაის თავის ვილაზე, საპრეზიდენტო სასახლის მშენებლობა დაასრულდა და სააკაშვილი კვლავაც პრეზიდენტია. ჰოდა, ვის მიადგა ზიანი?! - საქართველოს, ქართულ სახელმწიფოს, რომელიც არშემდგარად აღიარეს!
 
P.S.  Мы себе давали слово –
         Не сходить с пути прямого
         Но, так уж суждено…
         И уж если откровенно,
         Всех пугают перемены
         Но, тут уж все равно!
         Вот, новый поворот,
         И мотор ревет,
         Что он нам несет?
         Пропасть или взлет?
         Омут или брод?
         И не разберешь,
         Пока не повернешь… 

 
გეგონება, 40 წლის წინ ანდრეი მაკარევიჩმა და როკ-ჯგუფმა “Машина времени”- თავის უპოპულარულეს ჰიტში დღევანდელ საქართველოს, მის ხელისუფლებასა და ხალხს უმღერეს! დიახ, ჩვენ სიტყვა გავტეხეთ - სწორი გზიდან გადავუხვიეთ. მოსალოდნელი ცვლილებები ქართულ საზოგადოებას თავისი გაურკვევლობით აშინებს. რას მოუტანს 2010 წელი საქართველოს: უფსკრულსა თუ აღმავლობას? ჭაობსა თუ ფონს? ბოლო 20 წლის განმავლობაში ხომ მწარე გამოცდილება შევიძინეთ იმისა, რომ “ახალ მოსახვევებს” მოსალოდნელი აყვავების ნაცვლად საქართველოსთვის მორიგი პრობლემები მოაქვს...
 
თუმცა ახალ წელს სასწაულების უნდა გვჯეროდეს - ჰოდა, ჩვენც კიდევ ერთხელ ვირწმუნოთ “HEPPY END”-: რომ 2010 წელს ჩვენ ყველა - ქართველები, რუსები, აფხაზები, ოსები - თითქოსდა ღრმა ძილისგან გამოფხიზლებულნი, ბოლოს და ბოლოს მივხვდებით, რომ ერთმანეთი გვიყვარს, უერთმანეთოდ ვერ ვძლებთ და დაღუპულების თუნდაც ცრემლიანი შესანდობარის წარმოთქმის შემდეგ ერთმანეთს შევეგებებით და ძმებივით გადავეხვევით... შემდეგ კი ეკლესიებთან დაჩოქილნი ჩვენს მიწას ვეამბორებით და ქება-დიდებას აღვუვლენთ უფალს განთიადის, სიყვარულის, მოთმინებისა და სიკეთისათვის!
ახალ წელსა და ქრისტეშობას გილოცავთ, ძვირფასო მკითხველებო!

 

 

http://geworld.net/politics/555.html